Yanlışlıkla Dünyanın Öbür Ucuna Uçan Çocuk
Yanlışlıkla Dünyanın Öbür Ucuna Uçan Çocuk adlı eser, içerdiği unsurlar bakımından Yayın Dedektifi tarafından kırmızı çizgi olarak değerlendirilmektedir.
Kitap, doğduğu andan itibaren yerçekimine karşı koyarak uçan Barnaby'nin hikâyesini anlatmaktadır. Barnaby, ailesi tarafından "farklılığı" sebebiyle istenmeyen, reddedilen ve sonunda evden uzaklaştırılan bir çocuktur. Yolculuğu boyunca karşılaştığı karakterlerin büyük çoğunluğu da çeşitli sebeplerle aileleri tarafından dışlanmış kişilerdir. Bu karakterler arasında en dikkat çekici olanları, kırk yıldır birlikte yaşayan ve aralarında eşcinsel ilişki bulunan iki yaşlı kadındır. Erkeklerden nefret ettiklerini açıkça ifade eden bu iki kadın, gençlik dönemlerinde aileleri tarafından bu sebeple dışlanmışlardır.
Kitabın 77. sayfasında erkek aleyhtarı bir ifadenin ardından eşcinsellik çıkarımına açık detaylar verilmektedir. Eser bütününde eşcinsel birlikteliklerin meşrulaştırıcı bir çerçevede sunulması, biyolojik cinsiyete aykırı yönelimlerin estetize edilmesi ve "farklı olmanın" ideal bir değer olarak yüceltilmesi kitabı mahsurlu hâle getirmektedir. Yazarın kendi eşcinselliğini açıkça beyan etmiş olması da eserdeki bu mesajların hangi bakış açısıyla kurgulandığını anlamak bakımından tamamlayıcı bir bilgi niteliğindedir.
Kitap boyunca ebeveynler sürekli sorumsuz gösterilmekte ve aile kurumu açık bir şekilde hedef alınmaktadır. Kitabın 34. sayfasında annenin çocuğuna "ama benim de seni sevmek elimden gelmiyor" demesi gibi ifadeler dikkat çekmektedir. Bu duygu kriz durumlarında karşılaşılabilecek bir his olmakla birlikte, duygunun bir çocuk karaktere yönelik biçimde metne taşınması ve okuyucu çocuğa yansıtılması sorunludur. Kitabın 68. sayfasında ise aile, çocuğunun farklılığına katlanamayarak onu evden göndermenin bir yolunu bulmaktadır. Hem ana karakterin hem de yan karakterlerin ebeveynleri; çocuklarının yaşamlarını zorlaştıran, duygu ve düşüncelerini önemsemeyen, onları aşağılayan kişiler olarak resmedilmiştir. Eserin aile kurumunu istisnasız biçimde kötülük üreten bir alan olarak göstermesi, özellikle ergenlik dönemindeki okurların aile ilişkilerini olumsuz etkileme ve onları ebeveynlerine karşı kışkırtma potansiyeli taşımaktadır.
Bunun yanı sıra eserde cinsel içerikli göndermeler de bulunmaktadır. Kitabın 42. sayfasında "uyarıcı" kelimesi üzerinden cinsel göndermeler yapılmakta, 137. sayfasında ise "O sıralar, soyunmuş kadın modellerin fotoğraflarına karşı epey ilgi duymaya başlamıştım" gibi çocuk okur için uygunsuz ifadeler yer almaktadır. Kitabın 37. sayfasında Bayan Hooperman-Hall'un bıyıklarını sıvazlaması da dikkat çeken bir detaydır.
Kitapta alkol ve yabancı kültür unsurları da göze çarpmaktadır. Kitabın 6. sayfasında biraya, 94. sayfasında ise kadeh kaldırma yoluyla alkol kullanımına ve yabancı kültür aktarımına yer verilmektedir. Ayrıca eserde tüketime teşvik eden unsurlar bulunmaktadır; 33. sayfada David Jones markası doğrudan reklam niteliğinde geçmekte, kitap boyunca karakterlere Stanley, Abercrombie, Wilhelmina, Calvin gibi marka isimleri verilmektedir.
Yayın Dedektifi olarak bu hususları dikkatlerinize sunarız.